Toegankelijkheid op het web is niet iets nieuws. Door de jaren heen zijn de webrichtlijnen om digitaal toegankelijk te zijn voor mensen met een beperking aangescherpt. Dit geldt voornamelijk voor overheden. Deze informatie moet voor iedereen digitaal toegankelijk zijn. Maar waar moet je precies aan voldoen? Ontdek het in dit speciale ‘Questions & Answers’-blog.

Wat is digitale toegankelijkheid?

Volgens Stichting Accessibility betekent digitale toegankelijkheid: 

“Diensten en informatie aanbieden op een manier dat deze voor iedereen bruikbaar is, ongeacht een eventuele beperking”

Het gaat er dus om dat er een drempelloze digitale wereld voor iedereen wordt gecreëerd. Websites moeten toegankelijk zijn voor iedereen, dus ook voor mensen met een beperking. In alle browsers, op alle platforms en op alle apparaten. 

Uit een nieuwsartikel van NOS blijkt dat er op dit moment maar een klein deel van de overheidssites voldoet aan de eisen voor digitale toegankelijkheid. Slechts 70 van de 2.000 websites. Wij vinden dit behoorlijk shocking als je bedenkt dat mensen met een beperking 95% van de totale overheidssites moeizaam of zelfs helemaal niet kan bezoeken.

Wat verstaan we onder een beperking?

Mensen die bijvoorbeeld minder goed kunnen zien of blind zijn. Zij moeten ook toegang hebben tot informatie op (overheids)websites. Maar denk ook aan mensen die bijvoorbeeld motorisch minder sterk zijn en die geen muis kunnen gebruiken, zoals ouderen. Of mensen die laaggeletterd zijn of dyslexie hebben. Vaak ligt het taalniveau op websites te hoog, waardoor de informatie niet begrijpelijk is én dus niet toegankelijk. Maar ook mensen met een auditieve beperking kunnen hinder ondervinden. Zij kunnen video’s bijvoorbeeld niet verstaan, daarom is er ondertiteling vereist.

We onderscheiden dus verschillende typen beperkingen:

  • Visuele beperking
  • Auditieve beperking
  • Cognitieve of neurologische beperking
  • Fysieke beperking
  • Spraakbeperking

Wist je dat...

4 miljoen mensen in Nederland een soort beperking hebben?
Bron: Accessibility

Waarom is webtoegankelijkheid belangrijk?

Webtoegankelijkheid heeft te maken met moraliteit. “Moreel gezien is het belangrijk om rekening te houden met mensen met een beperking op het web. In dit huidige digitale tijdperk is veel essentiële informatie online te vinden of moeten zaken online afgehandeld worden. Het zou niet eerlijk zijn als mensen met een beperking geen toegang toe hebben of worden uitgesloten,” stelt Kevin Koobs, front-ender bij IMPRES. 

Als je website niet voor iedereen toegankelijk is, sluit je specifieke groepen uit en dat is niet wenselijk. Vooral niet bij overheidsinstanties.

Wettelijke verplichting

Daarnaast is digitale toegankelijkheid een wettelijke verplichting. Er zijn speciale richtlijnen opgesteld waar men aan moet voldoen, namelijk de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG). Deze richtlijnen zijn opgesteld door de autoriteit World Wide Web Consortium (W3C) en opgenomen in de Europese toegankelijkheidsstandaard EN 301 549. Sinds 1 juli 2018 is het toepassen van de standaard voor digitale toegankelijkheid wettelijk verplicht voor alle digitale kanalen van Nederlandse (semi-)overheden.

Wanneer moet ik aan de wet digitale toegankelijkheid voldoen?

De website van WCAG vertelt ons dat nieuwe interne en externe websites die niet voor 23 september 2018 zijn gepubliceerd, al sinds september 2019 wettelijk moeten voldoen. 

Voor oudere interne en externe websites die vóór 23 september 2018 zijn gepubliceerd, geldt de wet per 23 september 2020. Vanaf deze datum moeten deze websites digitaal toegankelijk zijn. 

Uiteindelijk moeten ook mobiele applicaties wettelijk gaan voldoen. Dit duurt alleen nog eventjes; vanaf 23 juni 2021 moeten deze ook digitaal toegankelijk zijn.

Voorbeeld

Een sterk voorbeeld van een digitale toegankelijke website is die van Gemeente Urk. Zoals je aan de rechterkant kunt zien, is er de mogelijkheid de contrastkleuren aan te passen. Daarnaast kun je inzoomen en is er de mogelijkheid om de pagina voor te laten lezen door middel van een screenreader. Dit is gunstig voor mensen met een visuele beperking.

Gemeente Urk - blog digitale toegankelijkheid - IMPRES

Hoe word je als overheid digitaal toegankelijk?

Als (semi-)overheid dien je, zoals eerder uitgelegd, te voldoen aan de richtlijnen van de WCAG. Deze richtlijnen zijn gebaseerd op vier principes. Een toegankelijke website is:

  • Waarneembaar
  • Bedienbaar
  • Begrijpelijk
  • Robuust

Daarnaast is het belangrijk om als organisatie op verschillende facetten te sturen op webtoegankelijkheid. Zo zullen webdevelopers bij het bouwen van de website rekening moeten houden met technische factoren. Denk aan het bouwen van een semantische structuur op de website. Een logische kopstructuur zorgt ervoor dat de gebruiker makkelijk door de website heen kan navigeren. Daarnaast horen contentredacteurs of -marketeers toegankelijke content te produceren die begrijpelijk is. Denk hierbij aan geschreven artikelen die op een ‘normaal’ leesniveau liggen of video’s die ondertiteling bevatten. En zo horen designers een ontwerp te creëren die voor iedereen toegankelijk is. Hierbij kun je denken aan een responsive website. Een goede samenwerking tussen deze verschillende disciplines is dus cruciaal. 

IMPRES ontwikkelde voor Omgevingsdienst IJsselland een toegankelijke website. Dit is één van 70 websites die op dit moment voldoet aan de eisen voor Toegankelijkheid. Suzanne de Beer, communicatieadviseur bij Omgevingsdienst IJsselland, kijkt met een goed gevoel terug op dit proces.

Iedere dag bouwen we verder aan toegankelijkheid en betrokkenheid

“Juist voor overheidsorganisaties is het enorm belangrijk dat we onze websites net zo toegankelijk maken als onze gebouwen. We zijn er voor iedereen, toch? Ik zou liegen als ik zou zeggen dat het een makkie was. We hebben als Omgevingsdienst IJsselland behoorlijk wat aanpassingen gemaakt om aan het AA-niveau te kunnen voldoen, waarvan ik niet 1-2-3 het verschil zag. Maar dat is het hem juist: dat verschil wordt pas duidelijk als je bijvoorbeeld speciale software gebruikt om de website uit te lezen. Wij hebben het digitaal toegankelijk maken van onze website gelukkig kunnen combineren met de bouw ervan. Ik ben blij dat we met onze website en collega’s elke dag verder kunnen bouwen aan toegankelijkheid en betrokkenheid. Terugkijkend was het was een leerproces voor ons allemaal, maar de inspanningen met volledige toegankelijkheid tot gevolg meer dan waard!”

Hoe borg je de toegankelijkheid van je website?

Testen, testen, testen! Het is belangrijk om vaak en regelmatig te testen of jouw website of applicatie nog wel toegankelijk is op de verschillende facetten. Je kunt een of meerdere personen hiervoor verantwoordelijk stellen. 

Daarnaast is het verstandig om een aantal mensen uit jouw doelgroep te vragen om jouw website of applicatie te doorlopen. Dit is eigenlijk nog veel beter dan iemand uit jouw organisatie (zonder een beperking). Zo ontdek je welke aanpassingen er nog nodig zijn om de digitale toegankelijkheid van jouw website te verhogen.

Geldt webtoegankelijkheid ook voor ‘normale’ bedrijven?

De wet digitale toegankelijkheid is in Nederland dus verplicht voor (semi-)overheden, maar sinds juni 2019 moeten bedrijven ook werken aan digitale toegankelijkheid. Op 6 juni jl. werd de Europese Accessibility Act van kracht, die conform het “VN Verdrag voor de rechten van mensen met een beperking” is. Bedrijven krijgen vijf jaar de tijd om hun producten en diensten digitaal toegankelijk te maken. Denk aan selfservice terminals, bankzaken, websites, apps of e-commerce diensten. 

In Amerika gaat het al een stapje verder. Daar worden zowel (semi-)overheden als bedrijven al beboet als ze niet voldoen aan de wetgeving. Zo werd onder andere Beyoncé aangeklaagd omdat haar website (Beyonce.com) niet toegankelijk zou zijn voor mensen met een visuele beperking.

 

Waarom je als bedrijf wilt voldoen aan de eisen

Als commerciële of niet-gouvermentele organisatie heb je dus nog even de tijd om te voldoen aan de wetgeving. Maar los van die wetgeving is het überhaupt gunstig om nu al rekening te houden met de richtlijnen voor digitale toegankelijkheid. Waarom?

  • Je website wordt door de maatregelen minder foutgevoelig, wat bijdraagt aan een sterkere gebruikerservaring.
  • Een website die toegankelijk en begrijpelijk is voor iedereen, is gunstig voor SEO. Begrijpelijke content (landingspagina’s, blogs of video’s) en een semantische, structurele opbouw (gebruik van H1’s en H2’s) zorgen voor een hogere ranking in de zoekmachine.
  • Je bent moreel gezien goed bezig; jouw website is voor iedereen toegankelijk! 😉

Online impact met digitale toegankelijkheid

Omdat wij aan de frontlinie van online ontwikkelingen staan, is het voor ons een no-brainer ons te verdiepen in de wet digitale toegankelijkheid. Meer vragen of benieuwd wat wij voor jou kunnen betekenen? Neem contact op met Gert.

Houd onze website in de gaten voor de eerstvolgende blog of schrijf je in voor onze nieuwsbrief.